De Letras Galegas

En 3º de ESO fixeron presentacións sobre o autor homenaxeado este curso, Xosé Fernando Filgueira Valverde. Polo momento, vou colgar a primeira, de Julia Álvarez. A seguinte é de Adrián Álvarez.

Letras Galegas 2015 from emexe199

Día das Letras Galegas from emexe199

Tamén vou colgar o pasapalabra sobre o autor feito polo CEIP A Ponte (Lugo), ademais de vídeos sobre o autor:

Primavera 2015

   Estamos a ter unha primavera húmida. O sol madrugou de máis na Semana Santa e agora está a vir o mal tempo, con días de chuvia e algunha que outra sarabiada, que estragan as árbores froiteiras cando as flores están a converterse en froitos. Con todo, os montes locen coas cores das queiroas, as carqueixas, as uces, os toxos en flor e renovan os verdes das follas dos bidos, ameneiros, castiñeiros ....

   Anceiamos xa o bo tempo, cando as raiolas do sol fagan medrar as plantas, engrosen os froitos e melloren o noso ánimo coa súa morneza (tanta humidade non é boa para os nosos ósos cansos). Entón cultivaremos flores, admirando a beleza da natureza, axudando ao seu esplendor.

   Polo momento tivemos narcisos e xacintos, fráxiles e delicados tulipáns, violáceos pensamentos, camelias rosas.... Encheuse de flores como pompóns o mundo, de flores lila o lilo. Pronto virán as mapoulas, revivirán os xeranios e as peonías, abrirán as coridas e recendentes rosas. Medrarán os liliums e as dalias, rebentarán os gladíolos, preparándose para o seu esplendor no verán.

   Eles miden o tempo, mostran o efémero da vida mais tamén a beleza e a alegría que fai a natureza renovarse e volver unha e outra vez, reinventándose, reinventándonos.

   Penso que somos privilexiados por vivir nun entorno cunha enorme variedade na súa flora. Sería interesante que o coñecésemos ben, que saibamos os nomes das nosas plantas, dos elementos naturais que configuran o noso medio. Por iso vou poñer algunhas fotos e algún léxico relativo a este campo semántico.

Son fotos das miñas mapoulas e da flor do mundo.

Peonía. Foto extraída da Wikipedia: CC - BY - SA (663highland)

Uz. Imaxe extraída da Wikipedia: CC - BY - SA (Esculapio)

 Carqueixa. Imaxe extraída da Wikipedia: CC - BY - SA (Xemenendura)

Día de Rosalía 2015

Seguindo a proposta da AELG, este ano celebramos o Día de Rosalía facendo vídeos co lema "Eu son Rosalía".

O alumnado de1º de ESO fixo estes vídeos:

Compoñendo coplas de entroido

Este ano traballamos a caricatura en 3ª de ESO, partindo do texto de V. Risco da descrición de don Celidonio. Logo redactaron algunhas caricaturas sobre personaxes de actualidade. Yuri pintou unha caricatura de Pujol e eu redactei un texto relacionado con ela.
Podedes lelo:

Éche un home pequeniño;

visto desde atrás 

parece un meniño 

de doce anos non máis.

E se pon chistera

parece un calquera

mais a ti quen che dera

o farroco que el leva.

Viaxa a Suíza;

seica porta visa

e nos Pireneos

soe descansar.

Se algo lle preguntan

coa súa voz dispara

e coa cara dura

as críticas acala.

Gústanlle os honores,

gasta moito en flores

para a Ferrusola

contentar.

Eles fixeron un trato:

- Imos o mundo poboar;

aos nosos filliños da alma

nada lles pode faltar.

Paseando en Ferrari,

tamén en Jaguar,

que eles non son xente

como os demais!

Que eles non son xente

nada nada vulgar!!!

Tamén compuxen outra sobre o "amor ao diñeiro", moi de moda nos últimos tempos. Ata protagonizou no xornal "La Voz de Galicia" a viñeta do Día dos namorados.

Velaí a tedes:

A que sabe o diñeiro?

Gústalle a todo larpeiro;

sabe mellor que a cachucha 

e o chourizo ceboleiro.

Gustáballe a Zapatero.

 Subía os emolumentos

que de xeito vitalicio

pagan todos os seus vicios.

Dáse agora o paradoxo

de que un que Fraile lle chaman

gastaba millóns de euros

facendo o tranvía a Parla. (*)

Outrosí en Andalucía

o pelo ben lles lucía;

con tantos cursos pantasma

ían todos de parranda.

Por iso non nos estraña,

chamándose Monedero,

que o gusto polo diñeiro

o leve ao vertedeiro.(**)

E se de Wert imos falando

vemos que a todos "regala"

másteres dun bo pico de euros

polo que era unha ganga.

Con estes políticos

imos todos aforrar; 

eles levan o diñeiro

e nós imos traballar!

* Fraile foi obrigado a dimitir polo sobrecusto da construción do tranvía a Parla (Madrid)

** Monedero foi noticia por problemas con Facenda polos cartos percibidos do goberno de Venezuela (non sabemos como rematará a cousa!)

Sobre as mázcaras e o entroido

En moitos lugares estanse a revitalizar as tradicións do entroido galego. Isto permítenos descubrir a súa beleza e grandiosidade. O entroido galego conta con tradicións e figuras propias e características. Na festa a participación comunitaria é unha clave relevante. Abunda a diversión, subvértense todo tipo de normas, é frecuente a sátira e a burla e o pobo mostra a súa creatividade.

Buscando información sobre o tema, atopei un blog interesante: o da Sociedade Galega de Antropoloxía, que está a investigar sobre esta festa, dando a coñecer a nosa cultura ao resto de España e tamén no exterior.

Na publicación EnComún podemos ler que o Entroido Ribeirao estará presente en Lisboa nun encontro sobre entroidos ancestrais de Europa.

En La Voz de Galicia do 1 de Febreiro de 2015 podemos observar a espectacularidade dalgunhas tradicións que seguen manténdose actualmente, como o Colgamento do Meco en Xinzo de Limia.

Manter as tradicións e a cultura propia ten ademais un valor económico: no sur de Ourense, a hostelería obtén importantes beneficios durante estas datas grazas á chegada de visitantes.

Os felos de Maceda foron considerados por primeira vez este ano como entroido de Interese Turístico Galego.

Todas as imaxes foron extraídas de La Voz de Galicia.

Ademais, este ano, tivemos oportunidade de ver ao alumnado de Bacharelato mentres botaba unhas carreiriñas perseguido e tisnado polo oso de Salcedo e os seus criados. Aí vos deixo un vídeo.

Entroido

Para celebrar o Entroido o alumnado de 1º de ESO elaborou o compadre con roupas vellas, xornais, medias, cartón... Colocámolo na entrada do centro o día dos Compadres (xoves 5 de Febreiro). Bautizámolo co nome de Xan.

Para o xoves de Comadres fixemos o mesmo coa comadre, á que lle puxemos o nome de Carmucha. Os dous quedaban agardando para iren ás festas. Esperamos que as disfruten coma todos vós.

Ademais, o alumnado de 1º de ESO, fixo traballos sobre os entroidos tradicionais. En 3º de ESO, traballamos a caricatura literaria sobre personaxes de actualidade.

Día da Paz

Este curso para celebrar o Día da Paz o alumnado de 1º de ESO fixo co profesor de Atención Educativa, Fabio, esta pomba:

En 2º de BAC estabamos explicando a poesía de posguerra e comentamos os poemas "Cunetas" de Luís Pimentel e "Poema Nuclear" de Celso Emilio Ferreiro e reflexionamos sobre as consecuencias das guerras para a poboación civil. 

Velaí vos vai o texto:

Cunetas, Luís Pimentel

¡Outra vez, outra vez o terror!
Un día e outro día,
sen campás, sen protesta.
Galicia ametrallada nas cunetas
dos seus camiños.
Chéganos outro berro.
Señor, ¿qué fixemos?
-Non fales en voz alta-
¿Hasta cándo durará iste gran enterro?
-Non chores que poden escoitarte.
Hoxe non choran máis que os que aman a Galicia-
¡Os milleiros de horas, de séculos,
que fixeron falla
para faguer un home!
Teñen que se encher aínda
as cunetas
con sangue de mestres o de obreiros.
Lama, sangue e bágoas nos sulcos
son semente.

...........................................

Docemente chove.
Enviso, arrodéame unha eterna noite.
Xa non teréi palabras pra os meus versos.
Desvelado, pola mañán cedo
baixo por un camiño.
Nos pazos onde se trama o crimen
ondean bandeiras pingando anilina.
Hai un aire de pombas mortas.
Tremo outra vez de medo.
Señor, isto é o home.
Todas as portas están pechadas.
Con ninguen podes trocar teu sorriso.
Nos arrabás,
bandeiras batidas i esfarrapadas.
Deixa atrás a vila.
Ti sabes que todos os días
hai un home morto na cuneta,
que ninguén coñece aínda.
Unha muller sobre o cadáver do seu home
chora.
Chove.
¡Negra sombra, negra sombra!
Eu ben sei que hai un misterio na nosa terra,
máis alá da néboa,
máis alá do mar,
máis alá da chuvia,
máis alá do bosque.

------------------------ Lugo, marzo, 1937


Herrero Figueroa, Araceli (1981): Luis Pimentel: Obra inédita o no recopilada. (Lugo: Ediciones Celta)

Imaxe extraída da Wikipedia: CC - BY - SA (Iago Pillado)